არაკომერციული საქველმოქმედო ფონდი ATINATI საქართველოს კულტურისა და ხელოვნების პოპულარიზაციის მიზნით შეიქმნა. ფონდი საქმიანობს როგორც მედიაპლატფორმის – ATINATI.COM, ასევე კულტურის ცენტრის – ATINATI’S – მიმართულებით.
ATINATI-ის ერთ-ერთი მნიშვნელოვანი მიმართულება ნამუშევრების მზარდი კოლექციაა, რომელიც მეხუთე წელია იქმნება და მასში უკვე 2500-მდე ნიმუშია დაცული. ATINATI-ის კერძო კოლექცია, რომელიც დაკომპლექტებულია სხვადასხვა მედიუმში შესრულებული ნამუშევრებით, ნათელ სურათს ქმნის ქართული ხელოვნების განვითარების უწყვეტ ხაზზე მოდერნიზმიდან დღემდე.
გამოფენაზე – ATINATI COLLECTION – წარმოდგენილია ATINATI-ის კოლექციაში დაცული ორი თანამედროვე, გამორჩეული ხელოვანის, ანდრო ვეკუასა და თეა ჯორჯაძის სხვადასხვა მედიუმში შესრულებული ნამუშევრები.
თეა ჯორჯაძე დაიბადა 1971 წელს, თბილისში. სწავლობდა თბილისის სახელმწიფო სამხატვრო აკადემიაში, მოგვიანებით კი Kunstakademie Düsseldorf- ში. ის ამჟამად ცხოვრობს და მუშაობს გერმანიაში. მისი შემოქმედება ხასიათდება სკულპტურისა და ინსტალაციის მრავალფეროვანი ფორმებით. ჯორჯაძე ხშირად მუშაობს მრავალფეროვან მასალებთან — ტექსტილი, ხე, მინა, თაბაშირი, მეტალი. მასალების კომბინაციით ქმნის ნაზ, მაგრამ ამავე დროს ძლიერ ფორმებს. მისი ნამუშევრები ხშირად მინიმალისტური და აბსტრაქტულია, მაგრამ ატარებს ძლიერ ემოციურ და პოეტურ დატვირთვას. ხშირად გვხვდება დაუსრულებლობის, დროებითობის და მყიფეობის მოტივები. მისი ხელოვნება იკვლევს სივრცეს, დროს, მეხსიერებას და კულტურულ იდენტობას. თეა ჯორჯაძის ხელოვნება ხშირად განიხილება, როგორც საზღვრისა და კულტურათაშორისი დიალოგის სივრცე. მისი ნამუშევრები, ერთი მხრივ, დაკავშირებულია დასავლურ თანამედროვე ხელოვნებასთან, ხოლო მეორე მხრივ, ატარებს პოსტსაბჭოთა გამოცდილებისა და პირადი მოგონებების კვალს.
ანდრო ვეკუა დაიბადა 1977 წელს, სოხუმში. ის ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეული თანამედროვე ქართველი მხატვარია, რომლის შემოქმედება მრავალმხრივია და მოიცავს ფერწერას, სკულპტურას, ვიდეოარტს, ინსტალაციასა და გრაფიკას. იგი ითვლება საერთაშორისო ხელოვნების სცენაზე ერთ-ერთ ყველაზე ცნობილ ქართველ არტისტად. ბავშვობა და ახალგაზრდობა გაატარა აფხაზეთში, თუმცა 1990-იანი წლების კონფლიქტის და ომის შემდეგ, ოჯახთან ერთად იძულებული გახდა დაეტოვებინა ქალაქი. ეს ტრავმული გამოცდილება ხშირად აისახება მის შემოქმედებაში. სწავლობდა თბილისის სამხატვრო აკადემიაში, მოგვიანებით კი შვეიცარიაში, ბაზელში. მისი პერსონაჟები ხშირად გამჭვირვალე, ოცნებად ქცეული ფიგურებია — ნახევრად რეალისტური, ნახევრად წარმოსახვითი. ის მუშაობს მრავალ მედიაში — ქმნის ნატურალური ზომის სკულპტურებს, ფერწერულ აბსტრაქციებს, კინემატოგრაფიულ ვიდეოებს. მისი ხელოვნება თანაბრად მოიცავს სიზმრისეულ და დოკუმენტურ განზომილებებს. ანდრო ვეკუას ხელოვნება პირადი ტრავმისა და კოლექტიური მეხსიერების გადაკვეთაზე დგას. მისი ნამუშევრები, ერთი მხრივ, ძალიან ინტიმურია, ხოლო მეორე მხრივ — უნივერსალურ თემებს ეხება: ომს, გადაადგილებას, დროს.
მისი სტილი ხშირად აღწერილია როგორც „მელანქოლიური სიურეალიზმი“ — სივრცეები და ფიგურები, სადაც რეალობა და ოცნება ერთმანეთს ერწყმის.
ალუმინის სკულპტურა აკრილის საღებავებით, გამოსახავს მაგნოლიის ტოტს. მაგნოლია ვეკუას ბავშვობის ქალაქში, სოხუმში ხარობდა. სკულპტურა თითქოს სიმბოლურად ინახავს იმ სამყაროს, რომელიც მხატვარმა ბავშვობაში დაკარგა. ნამუშევარში ბავშვობის ადგილებისა და მეხსიერების დაკარგული გამოცდილება, სიმბოლურად არის შემონახული. ის მხატვრისათვის ერთგვარ ნოსტალგიურ ხატს წარმოადგენს.
აღნიშნულ სკულპტურაში, ვეკუა პირად ნოსტალგიას აერთიანებს ბუნების არქაულ სიმბოლიკასთან. ერთი შეხედვით უბრალო ყვავილი, აქ ხდება დაკარგული სამშობლოს, დროის უკვალობისა და სიცოცხლის უწყვეტობის მეტაფორა.
ნამუშევარი წარმოადგენს გოგონას ფიგურას, რომელიც მგლის ზურგზეა დამჯდარი. გოგონა მშვიდი, თითქმის უემოციო იერით არის გამოსახული, ხოლო მგელი — ძლიერი, ბნელი სიმბოლური ფიგურით. ეს გამოსახულება უკვე თავად ქმნის სიმბოლურ „ზღაპრულ სცენას“, რომელიც ერთდროულად უკავშირდება ბავშვობის სამყაროს, მითოლოგიას და ქვეცნობიერს. როგორც ვეკუას სხვა ნამუშევრებში, აქაც იგრძნობა ერთგვარი საზღვარი რეალურსა და წარმოსახვით სამყაროს შორის. ვეკუასთვის მგელი ასოცირდება როგორც საფრთხესთან, ასევე ბუნებრივ ძალასთან. გოგონა კი სიმშვიდის, სუსტი არსების სიმბოლოა. მათი ერთიანობა გვიჩვენებს ადამიანის და ბუნების, სისუსტისა და ძალის ერთდროულ თანაცხოვრებას. ვეკუას შემოქმედებაში ხშირად იკვეთება ომისა და დაკარგული სამშობლოს თემები. აქაც შეგვიძლია დავინახოთ ადამიანის დაუცველობა ძალადობრივ გარემოსთან მიმართებით. ეს ნამუშევარი შეიძლება ჩაითვალოს მეტაფორად ადამიანისა და მის ირგვლივ არსებული ძალების დაპირისპირებაზე. გოგონა მგელზე თითქოს პირადი ისტორიების, ნოსტალგიისა და კოლექტიური მითების ერთობლიობას ატარებს.
როგორც ვეკუას სხვა ნამუშევრები, ფილმიც ქმნის ინტენსიურ და დამუხტულ სივრცეს, სადაც წარსულსა და მომავალს შორის დრო თითქოს შეჩერებულია. ფილმი აგრძელებს იმ ვიზუალურ რეპერტუარს, რომელსაც ვეკუა მრავალი წელია იყენებს: სახლი, ლანდშაფტი, ინტერიერი, ცხოველი, ფიგურა, სახე, მანქანა. ეს მოტივები ერთმანეთში იხლართება და საბოლოოდ ქმნის სულიერი ლანდშაფტების ერთგვარ ქსოვას. ეს არის თითქოს ფრაგმენტები მეხსიერებიდან, ქვეცნობიერში ღრმად დალექილი ადგილების, მოგონებების, განცდების, შიშების, ტრავმების ერთიანობა, რომელიც განსაკუთრებულ ემოციურ მუხტს ქმნის. შეიძლება ითქვას, რომ ეს ვიდეო ერთგვარი ვიზუალიზაციაა მეხსიერების. მისი პირადი ისტორიები გარდაიქმნება კოლექტიურ მეხსიერებად, სადაც რეალობა და წარმოსახვა გადაჯაჭვულია. ფილმში ვხედავთ მხატვრის ბავშვობის – ქალაქ სოხუმის, თბილისში გატარებული წლებისა და სამოქალაქო ომით დაზარალებული საქართველოს გავლენას, თუმცა ის ამ ყველაფერს დასავლურ გამოცდილებასთან აერთიანებს. აქ აღმოსავლეთი და დასავლეთი ერთმანეთს ხვდება არა როგორც მკაფიო წინააღმდეგობები, არამედ როგორც რთული და კომპლექსური ერთობა. ანდრო ვეკუა მინიმალისტური ხერხებით ქმნის ემოციურად ძალიან ძლიერ განწყობას. რეალისტური გამოსახულებები, ადამიანები, ცხოველები, ნივთები, ადგილები, განზოგადებულ დროსა და სივრცეში გადადის. ფილმის კულმინაციად შეიძლება ჩავთვალოთ ცეცხლის ალში გახვეული პალმა. აქ პალმა წარმოგვიდგება ერთგვარ სურათ-ხატად მის ბავშვობასთან, აფხაზეთთან, რომელიც თითქოს საბოლოოდ გარდაიქმნება ქანდაკებად და მარადიულობის სიმბოლოდ.
აღნიშნული ნამუშევარი შედგება მეტალის თხელი კონსტრუქციისგან, რომელიც ქმნის მსუბუქ, მინიმალისტურ ჩარჩოს. ჩარჩოში ჩასმულია რბილი, მოყვითალო-კრემისფერი მასალა (ტექსტილი), რომელიც თითქოს შემთხვევით დაკეცილ-დახვეულია. კომპოზიცია აერთიანებს მკაცრ გეომეტრიას და ორგანულ რბილ ფორმას. რბილი მასალის გამოყენება ქმნის განცდას, რომ ნამუშევარი მუდმივ ცვლილებაშია, თითქოს შეიძლება ნებისმიერ დროს ჩამოიშალოს ან შეიცვალოს. ეს დროებითობისა და დაუმთავრებლობის განცდა ხშირია ჯორჯაძის შემოქმედებაში. მეტალის სტრუქტურა ასოცირდება სიმტკიცესთან, ხოლო ქაფი – ერთგვარ დაუცველობასთან. მათი გაერთიანება გამოხატავს საპირისპირო მდგომარეობების თანაცხოვრებას. ნამუშევარს არ აქვს აშკარა ნარატივი, მაგრამ ის იწვევს ემოციურ ასოციაციებს: შეიძლება წარმოვიდგინოთ როგორც შიდა სივრცის ფრაგმენტი, სხეულის კვალი ან აბსტრაქტული ობიექტი, რომელიც აერთიანებს ყოფითსა და აბსტრაქტულს. ნამუშევარი შეიძლება აღვიქვათ, როგორც პირადი სივრცის არტეფაქტი, სადაც რბილი მასალა სხეულის ან ყოფითი ნივთის კვალს გვაგონებს, ხოლო მინიმალისტური ჩარჩო – სივრცის არქიტექტურულ ჩარჩოს. თეა ჯორჯაძის აღნიშნული აბსტრაქტული სკულპტურა გამოხატავს დროებითობის, დაუცველობისა და კონტრასტის განცდას. რბილი და მყარი ელემენტების გაერთიანებით, ჯორჯაძე ქმნის აბსტრაქტულ, მაგრამ ემოციურად დატვირთულ ობიექტს, რომელიც შეიძლება განვიხილოთ როგორც სხეულის, სივრცისა და მეხსიერების ერთობლიობა.
S
